Rzecznik Praw Obywatelskich: łamanie praw polskich pracowników w Holandii

Rzecznik Praw Obywatelskich bada naruszanie praw obywateli polskich pracujących w Holandii. Otrzymał skargi od Polaków zatrudnionych w holenderskich firmach. O nieprawidłowościach poinformowała też konsul generalna RP w Hadze, która podejmuje działania na rzecz ochrony praw polskich obywateli.

Pracownik w pracy
  • Tomasz Wolf
  • /
  • 21 stycznia 2019
  • Polscy pracownicy w Holandii skarżyli się m.in. na zakwaterowanie w namiocie czy na zwolnienie z powodu używania języka polskiego w firmie.
  • Kontrolowane przez inspekcję pracy agencje zatrudnienia w latach 2017-2018 wysłały do Holandii około 20 tys. osób.
  • Różne naruszenia ustawy o promocji zatrudnienia stwierdzono w 70 proc. kontrolowanych agencji, sformułowano wnioski o ich ukaranie.

Za szczególnie niepokojącą RPO uznał sprawę polskich pracowników zatrudnionych przez jedną z agencji pracy tymczasowej. W wyniku zaniedbań pracodawcy, zostali oni zakwaterowani w namiocie niespełniającym podstawowych wymogów sanitarnych.

Inny przypadek to sprawa polskiej obywatelki, która została zwolniona przez pracodawcę z powodu posługiwania się językiem polskim w miejscu zatrudnienia.

Jak informuje Ambasada RP w Hadze, konsul generalna zainicjowała postępowanie przed holenderskim Kolegium Praw Człowieka, dotyczące zakazu używania języka polskiego w firmach DB Schenker i Manpower Holandia w Bredzie. Kolegium uznało, że pracodawcy nie dopuścili się dyskryminacji rasowej względem obywatelki RP.

„Zastosowana wobec niej pośrednia forma dyskryminacji była uzasadniona czynnikami obiektywnymi, za jakie uznano dbałość o dobrą atmosferę w miejscu pracy i dobrą komunikację” - wskazano.

Rzecznik Praw Obywatelskich, Adam Bodnar, zwrócił się do Głównego Inspektora Pracy o przekazanie informacji o kontrolach dotyczących polskich pracowników w Holandii.

Kryteria dyskryminacyjne i brak umów

Główny Inspektor Pracy przedstawił wyniki 40 kontroli Państwowej Inspekcji Pracy, przeprowadzonych w latach 2017-2018 w agencjach zatrudnienia, kierujących osoby do pracy u pracodawców zagranicznych w Królestwie Niderlandów, a także trzech kontroli w agencjach pracy tymczasowej, delegujących pracowników do holenderskich firm.

Kontrole przeprowadzono w województwach: opolskim (19), śląskim (9), warmińsko-mazurskim (6), lubelskim (3), wielkopolskim (3), łódzkim, małopolskim i dolnośląskim (po jednej). Z szacunkowych danych wynika, że kontrolowane agencje skierowały blisko 20 tys. osób do pracy w Holandii.

W 23 przypadkach (54 proc. ogółu) kontrole prowadzono w ramach rozpatrywania skarg pracowników lub osób korzystających z usług agencji zatrudnienia. Pozostałe przypadki to podmioty wytypowane na podstawie bieżącego monitorowania mediów, informacji własnych inspektoratów pracy lub powiadomień innych organów i instytucji, głównie wojewódzkich urzędów pracy.

Naruszenia w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wykazano podczas 30 kontroli (70 proc.). Stwierdzone nieprawidłowości, związane z kierowaniem osób do Holandii w ramach usługi pośrednictwa pracy, obejmowały w szczególności:

  • niezawieranie pisemnych umów z osobami kierowanymi lub nieprawidłowości w ich treści;
  • niezawieranie lub nieprawidłowości w treści umów zawieranych z pracodawcami zagranicznymi, do których agencja zatrudnienia kierowała osoby do pracy za granicą;
  • nieprzekazanie osobie kierowanej do pracy za granicą informacji o kosztach, opłatach i innych należnościach związanych z podjęciem i wykonywaniem pracy za granicą;
  • nieinformowanie na piśmie osób kierowanych do pracy za granicą o zaliczaniu udokumentowanych okresów zatrudnienia u pracodawców zagranicznych do okresów pracy w Rzeczpospolitej Polskiej, w zakresie uprawnień pracowniczych lub nieprawidłowości w treści tej informacji;
  • nieprowadzenie wykazu podmiotów, do których są kierowane osoby do pracy do pracodawców zagranicznych lub nieprawidłowości w jego prowadzeniu;
  • nieopłacenie lub nieterminowe opłacanie składek na Fundusz Pracy;
  • publikowanie ogłoszeń zawierających kryteria dyskryminacyjne;
  • nieprowadzenie wykazu osób kierowanych do pracy za granicą do pracodawców zagranicznych lub nieprawidłowości w jego prowadzeniu;
  • nieumieszczanie w dokumentach, ogłoszeniach i ofertach numeru wpisu do rejestru agencji zatrudnienia;
  • nieprzekazanie lub nieterminowe przedstawienie marszałkowi informacji o działalności agencji lub nieprawidłowości w treści tej informacji;
  • niepoinformowanie marszałka o adresach lokali przeznaczonych na świadczenie usług;
  • niepoinformowanie marszałka województwa o rodzaju usług, jakie będzie świadczyła agencja zatrudnienia.

W wyniku kontroli wydano 65 wniosków, 8 poleceń oraz jeden środek wychowawczy (pouczenie). Ponadto okręgowi inspektorzy pracy skierowali 5 powiadomień do marszałków województw o przypadkach naruszenia warunków prowadzenia agencji zatrudnienia, określonych w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W zakresie stwierdzonych wykroczeń, do sądów karnych skierowano 7 wniosków o ukaranie.

>>>CZYTAJ TEŻ: Kary dla menedżerów naruszających prawa konsumenckie

W przypadku kontroli usługi pracy tymczasowej, związanej z kierowaniem pracowników lub osób wykonujących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych na terenie Holandii, stwierdzono następujące nieprawidłowości:

  • jedna agencja nie oznaczała publikowanych ofert jako „oferta pracy tymczasowej”,
  • druga z kontrolowanych agencji również ich w ten sposób nie oznaczała, a ponadto nie posiadała wpisu do rejestru agencji zatrudnienia i działała jako biuro wirtualne;
  • podczas kontroli kolejnej agencji zatrudnienia ujawnione uchybienia dotyczyły:
    • treści zawieranych umów o pracę;
    • wypłacania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy;
    • poddawania pracowników tymczasowych badaniom lekarskim w celu uzyskania orzeczenia o braku przeciwwskazań do pracy na zajmowanym stanowisku;
    • zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego;
    • opłacania składek na Fundusz Pracy.

Po kontroli w agencjach wydano 9 wniosków oraz 1 polecenie. Ponadto, w ramach postępowania wykroczeniowego, nałożono mandat 1500 zł oraz skierowano wniosek o ukaranie do sądu.

Do kogo ze skargą?

Z 350 tys. Polaków pracujących w Holandii ok. 250 tys. ma zatrudnienie tymczasowe. Jak ocenia konsul generalna, Renata Kowalska, taka forma jest często bardzo niekorzystna, ponieważ praca tymczasowa opiera się na umowach cywilnoprawnych, nie gwarantujących minimalnych standardów pracy i płacy.

Polacy są wprowadzani w błąd głównie przez to, że po przyjeździe do Holandii zastają inne warunki zatrudnienia niż te, które zostały określone w umowie zawartej w Polsce z agencją pośrednictwa pracy. W takich przypadkach o szybkie zgłaszanie się po pomoc apeluje Ambasada RP. Także Główny Inspektor Pracy zapewnia, że każdemu Polakowi, który zgłosi naruszenie prawa pracy, pomocą służy Państwowa Inspekcja Pracy.

>>>CZYTAJ TEŻ: Wchodzą w życie tzw. E-akta. Co to oznacza dla pracownika i pracodawcy?

Komentarze